ΕΔΡΑ e-learning

Τετάρτη, 22 Φεβρουαρίου 2017 15:13

Διαφοροποιημένες Μέθοδοι Διδασκαλίας

By 

Γράφει: Αλεξιά Δήμητρα, Ειδική Παιδαγωγός του Ψυχοπαιδαγωγικού κέντρου «Πνοή» Χαϊδαρίου του Κοινωνικού φορέα Κ.Σ.Δ.Ε.Ο. ΕΔΡΑ.

 Ο πιο συνηθισμένος τρόπος διδασκαλίας σήμερα είναι η ατομοκεντρική διδασκαλία κατά την οποία κυρίαρχο ρόλο κατέχει ο δάσκαλος. Είναι ένας λειτουργικός τρόπος εκπαίδευσης, κυρίως όσον αφορά την εξήγηση νέων εννοιών ή την παρουσίαση νέου υλικού στον μαθητή. Αυτού του είδους η διδασκαλία όμως προσφέρει στον μαθητή ελάχιστες ευκαιρίες συμμετοχής. Επιπλέον, είναι δύσκολο για τον εκπαιδευτικό να κρατήσει αμείωτη την προσοχή του παιδιού επί 40-45 λεπτά. Εκείνος είναι η πηγή των πληροφοριών και ο μαθητής, τις δέχεται. Η επικοινωνία συνήθως είναι λεκτική και μονόδρομη και έχει στόχο την παροχή (και τη λήψη) πληροφοριών. Οι αλληλεπιδράσεις στο πλαίσιο διδασκαλίας-μάθησης είναι ελάχιστες.

Ευθύνη λοιπόν του εκπαιδευτικού είναι να καταφέρει να κάνει τον μαθητή να συμμετέχει ενεργά στην εκπαιδευτική διαδικασία.Ένας εναλλακτικός τρόπος διδασκαλίας κεντρίζει το ενδιαφέρον του εκάστοτε μαθητή με αποτέλεσμα η εκπαίδευση να βασίζεται περισσότερο στο ίδιο το παιδί και στις προϋπάρχουσες γνώσεις του, κάνοντας με αυτόν τον τρόπο την διδασκαλία πιο διασκεδαστική και ενδεχομένως πιο εύκολη. Ο μαθητής αφομοιώνει με μεγαλύτερη ευκολία τις καινούριες γνώσεις που προσλαμβάνει αν αυτές παρέχονται με παιγνιώδη τρόπο.

Εναλλακτικοί τρόποι διδασκαλίας

      Το θεατρικό παιχνίδι ως τεχνική διδασκαλίας:

Το θεατρικό παιχνίδι είναι μια απόπειρα προσωποποίησης της γνώσης. Οι βασικές έννοιες είναι ο ρόλος και η ταύτιση. Αυτό σημαίνει ότι ο μαθητής παίζει ένα ρόλο και προσπαθεί να φανταστεί τι θα έκανε σαν ένα συγκεκριμένο πρόσωπο ή σε μια συγκεκριμένη κατάσταση. Έτσι κατανόει καλύτερα το πρόβλημα που του παρουσιάζεται, το κάνει δικό του και οδηγείται στην λύση.

Οι διαφορετικές καταστασιακές ασκήσεις απαιτούν διαφορετικά επίπεδα ενσυναίσθησης. Για παράδειγμα:

α) Απλές ασκήσεις για τη βελτίωση της ικανότητας ενσυναίσθησης

 β) Διλήμματα, λήψη αποφάσεων

γ) Κοινές αποφάσεις

δ) Ανάπτυξη σκηνικού

 ε) Δραματοποίηση γνωστών ιστοριών

 στ) Παιχνίδια καταστάσεων

 ζ) Προσομοίωση

Το ζήτημα τίθεται σε σχέση όχι μόνο με το θεατρικό παιχνίδι, αλλά και με κάθε άλλη τεχνική που βασίζεται σε δραστηριότητα: πρέπει να προηγείται ή να έπεται της παρουσίασης του νέου θέματος από τον εκπαιδευτικό (εφόσον η παρουσίαση γίνεται στο πλαίσιο του μαθήματος); Σύμφωνα με την παραδοσιακή άποψη, το θεατρικό παιχνίδι, επειδή ακριβώς θεωρείται παιχνίδι, πρέπει να ξεκινά όταν έχει τελειώσει η διδασκαλία του νέου θέματος. Επιπλέον, είναι αδύνατο ο μαθητής να δραματοποιήσει κάτι προτού μάθει τα κύρια στοιχεία του.

      Η χρήση της μουσικής στην εκαπαιδευτική διαδικασία:

Η μουσική, ως τέχνη και επιστήμη, είναι ένα μέρος του ανθρώπινου πολιτισμού και ένα κομμάτι της καθημερινής ζωής. Ως μια μορφή τέχνης, αποτελεί έναν τρόπο ανθρώπινης έκφρασης, ένα αναπόσπαστο κομμάτι του ανθρώπινου πολιτισμού και της ιστορίας των λαών. Ως επιστήμη, αποτελεί έναν τομέα γνώσης, που έχει εξελιχθεί στη διάρκεια των αιώνων και κατέχει μια σημαντική θέση μεταξύ των επιστημονικών κατακτήσεων της ανθρωπότητας. Ο ανθρωπολόγος Alan Merriam (1964) έχει επισημάνει ως τις κυριότερες λειτουργίες της μουσικής για το άτομο και την κοινωνία τη συναισθηματική έκφραση, την αισθητική απόλαυση, την ψυχαγωγία, την επικοινωνία, τη συμβολική αναπαράσταση, τη σωματική αντίδραση, την επικύρωση κοινωνικών και θρησκευτικών θεσμών, τη συμβολή στην συνέχεια και τη σταθερότητα των πολιτισμών, αλλά και στη συνεκτικότητα των κοινωνικών ομάδων.
Η μουσική αναμφισβήτητα είναι ένα σημαντικό μέσο για την έκφραση και την απελευθέρωση των συναισθημάτων. Όπως τονίζει ο ερευνητής της πρώιμης μουσικότητας των βρεφών Papousek (1996) «η μουσική εμπειρία, αντιληπτική ή παραγωγική, έχει την ικανότητα να επηρεάζει τα ανθρώπινα συναισθήματα, ακόμα και στις περιπτώσεις που η λεκτική μεσολάβηση αποτυγχάνει».
Η αισθητική απόλαυση που απορρέει από την αντιληπτική ή παραγωγική μουσική εμπειρία αποτελεί μία άλλη σημαντική λειτουργία της μουσικής, στενά συνδεδεμένη με τη συναισθηματική της διάσταση. Όπως μέσα από κάθε εμπειρία με τις τέχνες, έτσι και μέσα από τη μουσική εμπειρία, το άτομο συσχετίζεται με το έργο τέχνης σε άμεση αλληλεπίδραση, η οποία δημιουργεί μια βαθιά ικανοποιητική αίσθηση ευχαρίστησης. Η αισθητική εκπαίδευση επομένως, μπορεί να θεωρηθεί ως η εκπαίδευση του συναισθήματος. Μέσα από την μουσική όμως μπορούν να επιτευχθούν και περαιτέρω στόχοι που σχετίζονται με την αφομοίωση καινούριας γνώσης όπως για παράδειγμα κανόνων ορθογραφίας. Μέσω του ρυθμού ενός τραγουδιού ο μαθητής μνημονεύει με μεγαλύτερη ευχέρεια όχι μόνο κανόνες ορθογραφίας αλλά και οτιδήποτε αλλό του ζητηθεί ( π.χ. αναφορά στους θεούς του Ολύμπου, αθλοί του Ηρακλή, πρόπαιδεια κτλ).Ο παιγνιώδης αυτός τρόπος διδασκαλίας ενός νέου θέματος είναι ιδιαίτερα διασκεδαστικός για τον μαθητή. Μαθαίνοντας ένα τραγουδάκι έχει αφομοιώσει ταυτόχρονα και την καινούρια γνώση, την έχει κάνει δική του και δύσκολα την ξεχνά.

Χρειάζεται λοιπόν ο εκπαιδευτικός να διαθέτει φαντασία και θέληση ώστε να καταφέρει το επιθυμητό αποτέλεσμα που δεν είναι άλλο από την ουσιαστική εκπαίδευση των μαθητών. Η γνώση δεν μεταδίδεται και δεν αφομοιώνεται από το παιδί αν ο εκπαιδευτικός δεν του έχει κεντρίσει πρωτίστως το ενδιαφέρον και την επιθυμία να διδαχθεί μέσα από το παιχνίδι. Είναι σημαντικό, ο εκπαιδευτικός να παίρνει την θέση του παιδιού και να δίνει με αυτόν τον τρόπο την ευκαιρία στο παιδί να εκφράσει τις επιθυμίες και τις ανάγκες του. Σίγουρα θα έχει πολλά να  διδαχθεί και εκείνος από τον ίδιο του τον μαθητή.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ:

AdamMerenyi, VinceSzabo 101 ΙΔΕΕΣ ΓΙΑ ΠΡΩΤΟΠΟΡΟΥΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ, εκδόσεις: Καλειδοσκόπιο 2010

www.peemde.gr

 

Διαβάστηκε 310 φορές
Βρίσκεστε εδώ: Home ΑΡΘΡΑ Διαφοροποιημένες Μέθοδοι Διδασκαλίας